راهنمای جامع آموزش کوک گیتار
کوک کردن گیتار اولین چالشی است که هر نوازندهای پیش از شروع به تمرین نیازمند آموختن آن است. یکی از سوالهایی که گیتاریستها مخصوصا آنهایی که مبتدی هستند از خود میپرسند این است که نحوه کوک گیتار چگونه است؟ ما در این مقاله قصد داریم با آموزش کوک گیتار شما را با کوک استاندارد گیتار و ابزارهای کوک آشنا کنیم. پس تا انتهای مقاله با ما همراه باشید.
اهمیت آموزش کوک گیتار
هر سازی برای آنکه صدای زیبایی تولید کند باید کوک باشد. معمولا افرادی که تازه یادگیری گیتار را شروع کردهاند، نمیتوانند گیتار خود را کوک کنند و میبایست از یک استاد یا شخصی باتجربه بخواهند تا نحوه کوک کردن گیتار را به آنها آموزش دهد. همه هنرجوها و افراد مبتدی این حرفه باید بدانند کوک کردن گیتار یعنی اینکه هر سیم گیتار روی نت مشخصی تنظیم شده باشد. گیتار 6 سیم دارد که هر کدام روی یک نت کوک میشوند.
کوک کردن گیتار یکی از مواردی است که گیتاریستها همواره با آن درگیر میباشند. کوک مناسب گیتار باعث میشود از نواختن آن لذت ببرید. چرا که یک گیتار ناکوک صدایی نا خوشایند را ایجاد خواهد کرد. اگر به تازگی شروع به نواختن گیتار کردهاید، باید بدانید که یک ساز ناکوک میتواند فوق العاده خستهکننده باشد و نتها به صورت اشتباهی نواخته شوند. همچنین میتواند یادگیری را دشوارتر کند، زیرا نمیتوانید تشخیص دهید که آیا نتهای درستی را انتخاب میکنید یا خیر! یادگیری نحوه کوک کردن گیتار تضمین میکند که هنگام نواختن همیشه بهترین صدا را خواهید داشت.

مراحل آموزش کوک کردن گیتار
برای اینکه بتوانید گیتارتان را کوک کنید در ابتدا به قسمت سر گیتار خود (انتهای نازک گیتار) نگاهی بیندازید. پیچهای کوچکی را خواهید دید که میتوانید آنها را بچرخانید. این پیچها را گوشیهای کوک مینامند. هر کدام از سیمهای گیتار به یکی از گوشیهای کوک متصل است. برای تغییر کوک سیمها کافی است گوشیهای کوک را تا جایی بچرخانید که به صدای دلخواه خود برسید. وقتی ماشین هد یا گوشی کوک را میچرخانید، فرکانس نتی را که سیم روی آن کوک شده است تغییر میدهید.
طی مراحل آموزش کوک گیتار کلاسیک در ابتدا باید هر سیم را تا گوشی کوک مربوط به آن دنبال کنید تا مطمئن شوید پیچ درستی را برای کوک کردن آن سیم میچرخانید. چرخاندن گوشیها به سمت بدنه، سیم را شلتر (و در نتیجه صدا را بمتر) میکند و چرخاندن آن در جهت دیگر سیم را محکمتر (و در نتیجه صدا را زیرتر) خواهد کرد. برای اجتناب از پارگی سیمها باید مراقب باشید که با دقت بالا و سرعت پایینی پیچها را بچرخانید.
برای کوک کردن هر سیم، ابتدا آن را کمی شُل کرده و سپس آرام آرام آن را سفتتر کنید تا به کوک مورد نظر برسید. با اضافه کردن فشار به جای کم کردن آن، سیمها راحتتر کوک مورد نظر را حفظ میکنند. سپس به سیم ضربه بزنید و بگذارید صدای آن کمی ادامه پیدا کند و پس از چند لحظه کوک صحیح را از روی تیونر یا با گوش (در صورت حرفهای بودن) به دست آورید. همیشه در هنگام شُل یا سفت کردن سیم به صدای آن گوش دهید. این کار باعث میشود که در حین کوک کردن گیتار گوش خود را نیز تقویت کنید و همچنین برای ایجاد تغییرات کوچکتر از گوش خود بهره ببرید. سعی کنید در محیطی آرام و بیصدا گیتار خود را کوک کنید، زیرا دستگاه تیونر توانایی تشخیص صداهای محیط از صدای ساز را ندارد.
در نحوه کوک کردن گیتار نیازی به مهارت خاصی نیست و صرفا شناختن صدای نتها برای انجام یک کوک موفق کافی است. در حقیقت کوک گیتار یکی از ابتداییترین کارهایی است که میتوانید انجام دهید. از آنجایی که هنرجوی مبتدی هیچ آشنایی خاصی با صدای نتها نداشته و نمیتواند آنها را تشخیص دهد، بهتر است که برای کوک کردن گیتار در این حالت از تیونرهای متعدد موجود در بازار استفاده کنید.

کوک استاندارد گیتار
در آموزش کوک گیتار ابتدا به معرفی کوک استاندارد گیتار میپردازیم که برای انواع سبک های گیتار استفاده میشود و به عنوان کوک پایه در نظر گرفته میگردد. سیمهای گیتار از بالا به پایین شمارهگذاری میشوند به این صورت که سیم اول از بالا که ضخیمتر است سیم شماره 1 و پایینترین سیم شماره 6 است. کوک سیمهای گیتار از بالا به پایین و از سیم شماره 1 تا شماره 6 به ترتیب نتهای E, A, D, G, B, E میباشند.
سیم ششم یا می پایین، بیشترین فشار را در بین سیمها تحمل میکند. فشار این سیم میتواند کوک سایر سیمها را هم تغییر دهد. زیرا بیشتر و کمتر شدن آن روی دسته و سایر اجزای گیتار تأثیر میگذارد. اکثر گیتاریستها از کوک استاندارد گیتار استفاده میکنند. اگر به تازگی نوازندگی را شروع کردهاید بهتر است شما نیز از همین کوک استفاده کنید. هرچند پس از مدتی میتوانید دست به ماجراجویی بزنید و کوکهای دیگر را نیز امتحان کنید.

آموزش کوک کردن گیتار بدون تیونر
نوازندگان حرفهای به دلیل شناخت کامل از ساز خود، هیچ مشکلی در نحوه کوک کردن گیتار بدون تیونر نخواهند داشت. در حقیقت بسیاری از نوازندگان ساز خود را با استفاده از صدای یکی از سیمهای آن تنظیم میکنند. کوک کردن گیتار با گوش به قویتر شدن گوش موسیقیایی شما و شناخت بهتر نتها کمک میکند. این روش کوک کردن گیتار برای مبتدیها مناسب نیست و باید تا حدودی گوش شما به بعضی از نتها و صداها عادت داشته باشد. آموزش کوک کردن گیتار بدون تیونر میتواند دشوار باشد، به همین دلیل به عنوان یک تازه کار به دنبال کوک گیتار بدون تیونر نباشید.
میتوانید در هنگام عدم دسترسی به تیونر، از اپلیکیشنهای رایگان قابل نصب روی گوشیهای هوشمند اندرویدی و iOS استفاده کنید. اکثر این نرمافزارها میتوانند با استفاده از میکروفن داخلی گوشی هوشمند صدای گیتار را بشنوند و نوازنده را در کوک کردن ساز خود یاری کنند. دقت داشته باشید که کوک گیتار آنلاین در سایتهای شبیهساز با پایینترین دقت نسبت به دیگر متدهای تنظیم گیتار انجام میپذیرد.
یکی دیگر از راههای کوک کردن گیتار بدون تیونر استفاده از صدای مرجع ساز دیگری مانند گیتار یا پیانو میباشد. این روش سختیهای خود را دارد، چرا که در ابتدا باید یکی از سیمهای گیتار را با صدای مرجع از طریق گوش کوک کنید. در این روش باید به نت مرجع گوش فرا دهید و سیم گیتار را طوری کوک کنید که همان نت را با آن بنوازید. سپس میتوانید مابقی سیمها را نیز با نواختن و گوش دادن به آن روی نتهای دیگر کوک کنید. در هنگام نوازندگی مطمئن شوید که کوک ساز شما کاملا دقیق است، حتی تغییرات جزئی در کوک را نیز تنظیم کنید.

مراحل آموزش کوک کردن گیتار با تیونر و گوشی هوشمند
- در ابتدا سیم اول که بالاترین و ضخیم ترین سیم گیتار است را کوک میکنیم.
- دستگاه تیونر و یا اپلیکیشن تیونر نصب شده بر روی گوشی هوشمند را نزدیک گیتار قرار دهید. توجه داشته باشید که کوک کردن گیتار را در محیطی آرام که صدای اطراف زیاد نباشد انجام دهید. زیرا در این حالت تیونر صدای نت را به درستی تشخیص نمیدهد و فقط باید صدای گیتار را دریافت کند.
- دستگاه تیونر به صورت پیشفرض نت لا را با فرکانس A440 هرتز را نشان میدهد. در غیر اینصورت فرکانس نمایش داده شده روی دستگاه یا اپلیکیشن را در تنظیمات روی A440 هرتز قرار دهید.
- با چرخاندن گوشی کوک مربوط به سیم اول، سیم شل و سفت میشود. سپس روی سیم اول ضربه میزنیم تا تیونر نت آن را به ما نشان دهد و پس از دیدن نت به دو صورت اقدام میکنید.
- برای مثال اگر نت نشان داده شده بم تر از نت می (E) بود یعنی نتهای ر یا می بمل با علامت (Eb) را روی صفحه تیونر مشاهده کردید، باید گوشی کوک را در جهت سفت شدن سیم به آرامی بچرخانید تا زمانی که تیونر حرف E که همان نت می میباشد را به شما نشان دهد.
- اگر تیونر نت سیم اول را نتهای بالاتر از می مثلا فا و یا سل نشان داد باید گوشی کوک را در جهت شل شدن سیم بچرخانید تا روی نت می تنظیم شود. دقت کنید که برای دقیق کوک شدن خط نشانگری که در اپلیکیشن تیونر است باید در وسط قرار بگیرد. در دستگاه تیونر نیز سبز شدن چراغ دستگاه نشان دهنده دقیق بودن نت است.

در پروسه آموزش کوک کردن گیتار جهت کوک سایر سیمها به صورت زیر اقدام میکنیم.
- در مرحله بعد به سراغ سیم دوم میرویم که باید روی نت لا (A) تنظیم شود. برای سیم دوم نیز باید دقت کنید که جهت بم و یا زیر شدن صدای نت، سیم را با توجه به نتی که تیونر نشان میدهد سفت و یا شل کنید. برای کوک کردن نت لا در صورتی که نتهای قبل از لا یعنی لا بمل با علامت (Ab) و یا سل (G) را روی صفحه تیونر مشاهده کردید سیم را سفت کنید تا روی نت لا تنظیم شود. در صورت بالاتر بودن نت با شل کردن گوشی کوک سیم را روی نت لا تنظیم نمایید.
- کوک سیمهای دیگر را نیز به همین صورت و به ترتیب تا سیم ششم روی کوک استاندارد گیتار تنظیم کنید. سیم سوم نت ر (D)، سیم چهارم سل (G)، سیم پنجم سی (B) و سیم ششم می (E) میباشند.
دقت داشته باشید که در یادگیری نحوه کوک گیتار سیم ششم یک اکتاو بالاتر ( زیرتر) از سیم اول کوک میشود و هر دوی آنها روی نت می تنظیم میگردند. برای مشخص شدن اکتاو روی تیونر از یک عدد کنار علامت نت استفاده میکنند. برای کوک کردن سیم ششم به عدد 4 کنار حرف E به صورت 4E و برای سیم اول باید روی 3E دقت کنید. بقیه سیمها نیز عدد 4 کنار علامت نت قرار میگیرد.
بهترین تیونرها برای موبایل
شما میتوانید در صورت نداشتن دسترسی به دستگاه تیونر، برنامههای تیونر را جهت کوک کردن گیتار بر روی گوش هوشمند خود نصب کنید. کار کردن با این برنامهها بسیار ساده و آسان میباشد. از برنامههای کوک گیتار میتوان به موارد زیر اشاره کرد.
- Pano Tuner
- Fender Tune
- Pro Guitar Tuner
- GuitarTuna

کلام آخر
در این مقاله سعی کردیم به صورت خلاصه و جامع آموزش کوک گیتار به دو روش کوک کردن با تیونر و گوش را شرح دهیم. اگر بخواهیم این روشها را با یکدیگر مقایسه کنیم، روش کوک کردن گیتار با تیونر یا نرم افزار آن، دقیقتر و راحتتر انجام میشود. اما اگر هنگام نوازندگی، کوک ساز از حالت صحیح آن خارج شد و شما دسترسی به تیونر نداشتید، میتوانید به سرعت از روش کوک کردن گیتار با گوش استفاده کنید و به نوازندگی خود ادامه دهید. برای اینکه بتوانید نحوه کوک گیتار را به خوبی آموزش ببینید به یک استاد ماهر و باتجربه نیاز دارید.
در مجموعه سه لا چنگ که یک آموزشگاه آنلاین موسیقی میباشد بهترین مدرسین گیتار از سراسر کشور در حال تدریس به هنرجویان خود میباشند. اساتید مجموعه ما دارای سابقهای درخشان و تجربه بالایی در امر آموزش گیتار آنلاین میباشند. بنابراین میتوانید با خیالی راحت خود را به مدرسین سه لا چنگ بسپارید و از مسیر یادگیری گیتار لذت ببرید. برای کسب اطلاعات بیشتر و ثبتنام در کلاسها میتوانید با شماره 91098925-021 تماس حاصل نمایید و یا فرم مشاوره رایگان زیر را پر کنید تا در کوتاهترین زمان ممکن با شما تماس بگیریم.
جهت مشاوره رایگان و ثبتنام در کلاسها فرم زیر 👇 را پر کنید.